Linux en Console
door Roeland Kok
Vrijgegeven onder de GFDL.
Deel 2: een aantal console applicaties
Editors
Als je bezig bent met het configureren van je systeem of je wilt programmeren in de console, dan gebruik je daarvoor een tekst-editor. In Linux heb je de keus uit een heel groot aantal editors. Elke met zijn eigen kenmerken, positieve kanten en negatieve eigenschappen. Er zijn hele volksstammen die zweren bij bepaalde editors. Het is aan jezelf om de keuze te maken die het beste bij jouzelf past. Het is vaak niet verstandig om op nieuwsgroepen of in fora de vraag te stellen welke editor je moet gebruiken. Dit kan leiden tot heilige oorlogen tussen fanatiekelingen (dit geldt trouwens net zo goed voor de vraag welke window manager je moet gebruiken etc.). We zullen daarom hier de bekendste editors kort bespreken.
vi
Vi (spreek uit Vie-Aai) is een editor die stamt uit de vroege dagen van Unix. Op bijna elk Unix systeem zul je wel een versie tegenkomen. Het is daarom altijd handig om de basiscommando's van deze editor te kennen. In Linux wordt vaak gebruik gemaakt van de iets krachtiger kloon vim (vi improved). Vi komt vooral in het begin een beetje onvriendelijk over. Een vreemd ogend scherm begroet de gebruiker. Door middel van een groot aantal sneltoetsen kan de tekst bewerkt en aangepast worden. Vi maakt gebruik van twee standen (modi): de command-mode, waarin commando's ingevoerd kunnen worden en de insert-mode, waarin tekst getypt kan worden.
Vi is een manusje van alles. De editor is na enige oefening geschikt voor veel verschillende klussen, waaronder voor programmeren. Een aantal opties maakt het tot een genot om te oefenen met vi. Hiervoor moet je wel genoegen nemen met een editor zonder franje: geen handige menuutjes. Maar het is zeer de moeite waard om deze editor onder de knie te krijgen (zie ook onze korte howto in de howto-sectie).
Emacs
Emacs wordt door de volksstammen gebruikers aangeprezen als het programma dat alles in huis heeft, behalve een gootsteen. Nu hebben ze hier wat op gevonden: het icoontje van Emacs in X is een gootsteen (geek humor). Het is natuurlijk een beetje overdreven dat je met Emacs alles kan, maar het komt in de buurt. Maar naast alle mogelijke toepassingen, zoals een e-mail client en een nieuwslezer, is het vooral ook een goede editor.
Emacs ziet er op het eerste gezicht wat vriendelijker uit dan vi. Schijn bedriegt echter, want ook Emacs moet het hebben van exotische toetsencombinaties. Om je doel te bereiken moet je vaak gebruik maken van verschillende Ctrl/Alt/Shift- en lettercombinaties. Maar ook hier geldt dat alles op den duur went. Als je een tijdje hebt gewerkt met dit systeem, zul je merken dat veel combinaties vrij logisch zijn gekozen.
Voor het bewerken van configuratiefiles, programmeren of gewoon tekst tikken is het programma goed geschikt. De grote afweging die je moet maken bij de overweging Emacs te gaan gebruiken is de enorme grootte van het programma. Door alle functies die Emacs aan boord heeft, is het totaal pakket enkele tientallen megabytes bij installatie. Daar staat tegenover dat je wel een hoop zaken bij de hand hebt als je Emacs op je systeem installeert.
Nano/Pico
Nano en Pico zijn twee editors die erg veel op elkaar lijken. Ze werken allebei hetzelfde. Ze zijn vrij bescheiden wat grootte betreft, maar de gebruiker heeft een groot aantal opties tot zijn beschikking. Besturing is intuitief: alle belangrijke commando's staan netjes onder in het scherm beschreven. Als ik mensen voor het eerst in de commandline iets laat bewerken, dan laat ik ze vaak kennismaken met een van deze editors (afhankelijk van welke geinstalleerd is).
mcedit
Mcedit is onderdeel van de Midnight Commander, een Norton Commander kloon (ken je NC nog uit de DOS-tijd?). Mcedit is een goede editor met alle standaard functies die je nodig hebt voor normaal gebruik. Het is echter niet enorm uitgebreid, maar doet wat het moet doen. Het plezierige aan mcedit is de omgeving. Een heel gebruiksvriendelijke editor. Zeker als je gewend bent in DOS te werken met recente editors, is mcedit een mooi opstapje naar de Linux-console.
<< Vorige deel
>> Deel 3: Internet